PRZEDPOKÓJ AWANGARDY – Maria Pinińska – Bereś, Jerzy Bereś, Bettina Bereś
Zbiorowa wystawa prac rodziny artystycznej: Marii Pinińskiej-Bereś oraz Jerzego Beresia jednych z najważniejszych przedstawicieli awangardy drugiej połowy XX wieku a także ich córki artystki Bettiny Bereś.
Przedpokój Awangardy to opowieść o rodzinie, w której sztuka staje się językiem przekazywanym z pokolenia na pokolenie. To próba wejścia do świata, gdzie twórczość rodziła się nie tylko w pracowni, ale w codzienności, rozmowach i rodzinnych relacjach, z których wyrosły trzy odrębne języki artystyczne. To próba zbudowania atmosfery miejsca, gdzie awangarda nie zaczynała się dopiero w galerii, lecz zaczynała znacznie wcześniej.
Istotnym elementem wystawy jest kontekst miejsca – Prądnika Białego – krakowskiej dzielnicy, z którą rodzina artystów była silnie związana. Na północy Krakowa przy ulicy Siemaszki znajdował się ich dom – pracownia, będąca przestrzenią życia rodzinnego oraz pracy twórczej. Artystyczna obecność Marii Pinińskiej-Bereś i Jerzego Beresia wykraczała jednak poza prywatną przestrzeń. Ważnymi miejscami ich działań były okolice Dworku Białoprądnickiego, park Kościuszki, rzeka Białucha oraz łąki Żabińca. To tutaj Maria Pinińska-Bereś realizowała swoje plenerowe performanse – między innymi na moście i nad rzeką – a Jerzy Bereś podejmował działania i organizował „manifestacje” artystyczne w przestrzeni publicznej. Przywołanie tych miejsc pozwala spojrzeć na twórczość rodziny także przez pryzmat lokalnego dziedzictwa artystycznego i przypomnieć, że Prądnik Biały był nie tylko miejscem ich życia, ale również przestrzenią ważnych wydarzeń w historii polskiej awangardy.
Tytułowy Przedpokój rozumiany jest jako przestrzeń pomiędzy prywatnym a publicznym, prozą codzienności a sztuką, życiem a aktem twórczym.
Na wystawie można zobaczyć wybrane prace Marii Pinińskiej-Bereś i Jerzego Beresia – kluczowych przedstawicieli polskiej awangardy – zestawione z dziełami ich córki artystki Bettiny Bereś, które tworzą przestrzeń dialogu między różnymi formami artystycznej ekspresji: rzeźbą, performansem i obiektem.
Ekspozycja rzeźb, prac malarskich i makatek wraz z materiałami archiwalnymi oraz domowymi artefaktami ukazuje, jak indywidualne artystyczne ścieżki członków rodziny przeplatają się ze sobą, zachowując własną odrębność, a jednocześnie tworząc wspólne pola znaczeń. Konfrontacja surowych, konstrukcyjnych form Jerzego Beresia, różowych, zmysłowych rzeźb Marii Pinińskiej-Bereś oraz poetyką codzienności Bettiny Bereś pozwala spojrzeć na ich sztukę jako na wielogłosowy manifest wrażliwości, wolności twórczej i zaangażowania społecznego.
Tym samym wystawa staje się nie tylko prezentacją dzieł, ale także próbą uchwycenia rodzinnej genealogii awangardy — spotkaniem trzech odmiennych, lecz bliskich sobie sposobów myślenia o świecie, ciele, polityce i intymności.
Wydarzenie organizowana jest w 95. rocznicę urodzin Marii Pinińskiej-Bereś.
PRZEDPOKÓJ AWANGARDY – Maria Pinińska – Bereś, Jerzy Bereś, Bettina Bereś
Data wernisażu: 28 listopada 2026 r.
Godzina: 19.00
Miejsce: Zajazd Kościuszkowski, Galeria ZAJAZD, ul. Białoprądnicka 3, Kraków
Wstęp: wolny
Kuratorka: Dorota Halberda
Organizator: Centrum Kultury Dworek Białoprądnicki
Partner: Rada Dzielnicy IV Prądnik Biały
Wystawa czynna do 10 lutego 2027 r.
Wystawa dostępna od poniedziałku do piątku w godzinach 12:00 – 18:00 oraz w weekendy po wcześniejszym umówieniu pod numerem telefonu 609 939 177.